De zwemster

Naamvariant: “Zwemster”
Beeldhouwer: Eric Claus
Materiaal: brons
Zwembad De Krommerijn, Weg naar Rhijnauwen 3, Utrecht, rechts van de hoofdingang (sinds februari 2013)
Onthuld in 1964 op het buitenterrein van Zwembad De Krommerijn, Weg naar Rhijnauwen 3, Utrecht


__________

.


DE AANLEIDING
Zwembad De Krommerijn in Utrecht is de opvolger van een in 1915 aangelegd natuurzwembad, in de volksmond bekend onder de naam “De Timp”, dat in 1957 wegens watervervuiling en rattenoverlast werd gesloten.(1)
In 1962 werd een begin gemaakt met de bouw van Zwembad De Krommerijn.(2) Op 9 april 1964 werd in het Utrechtsch Nieuwsblad bericht dat het gemeentebestuur van Utrecht had besloten om ter verfraaiing van het nieuwe zwembad het bronzen beeld van een zwemster aan te kopen, ontworpen door Eric Claus.(3) “De zwemster” was een vrij werk van Eric Claus. In 1961 werd het beeld bekroond met de Kunstprijs voor de sport (Sportprijs van het Prins Bernhardfonds).(4) Het gipsen exemplaar ervan was tentoongesteld in het Stedelijk Museum in Amsterdam.(5) Het beeld zou worden geplaatst op een 1 meter hoge sokkel, vervaardigd uit muschelkalksteen. Als plaats had men een plek op het terrein van het zwembad in gedachten, tussen de twee bassins, het filtergebouwtje en het sportveld. Bij het ter perse gaan van het bericht over de aankoop van “De zwemster” was de opleveringsdatum niet bekend.(6)

(1) https://nl.wikipedia.org/wiki/Zwembad_De_Krommerijn.
(2) https://nl.wikipedia.org/wiki/Zwembad_De_Krommerijn.
(3) Utrechtsch Nieuwsblad, 9 april 1964.
(4) Haarlem’s Dagblad, 13 juli 1965.
(5) Mededeling Eric Claus.
(6) Utrechtsch Nieuwsblad, 9 april 1964.

DE INGEBRUIKNAME IN 1964 VAN ZWEMBAD DE KROMMERIJN
Op 1 mei 1964, de dag waarop de zwembaden in Utrecht na de wintersluiting werden opengesteld , werd ook Zwembad De Krommerijn opengesteld. De officiële opening vond plaats op 30 mei 1964.(1)
De datum waarop “De zwemster” in 1964 is onthuld, is niet bekend. In Het Utrechts Archief is in het bijschrift bij een foto van “De zwemster”, genomen op 6 april 2015 (na verplaatsing), vermeld dat het beeld in 1964 geplaatst is voor de entree van het Zwembad De Krommerijn. De datum van plaatsing bij die entree is in het bijschrift niet vermeld.(2)
Op de website Kunst Openbare Ruimte Utrecht is een ongedateerde foto van “De zwemster” afgebeeld, waarop te zien is dat het beeld op een hoge sokkel op het terrein voor het buitenbad van Zwembad De Krommerijn staat. Deze foto lijkt te dateren uit de vroege jaren van Zwembad De Krommerijn i.c. het geplaatst zijn van “De zwemster”.(3)

(1) Utrechtsch Nieuwsblad, 24 april 1964 en 22 mei 1964.
(2) Het Utrechts Archief.
(3) https://www.kunstinopenbareruimte-utrecht.nl/kunstwerken/zwemster.

VERPLAATSING VAN “DE ZWEMSTER”
Van september 2011 tot februari 2013 vond een grootscheepse renovatie van Zwembad De Krommerijn plaats. Ter vervanging van de in de 1990-er jaren geconstrueerde opblaashal werd op de plek van de opblaashal een vaste hal gebouwd. In de zomermaanden wordt de vaste hal een buitenbad door het omhoog trekken van de glazen gevels en het openen van het dak. De vaste hal werd op 1 februari 2013 in gebruik genomen.(1)
“De zwemster” is met sokkel en al in een perk voor de nieuw gebouwde hal geplaatst. Vergeleken met de plaatsing in de 1960-er jaren staat het beeld beduidend lager. Misschien heeft men bij de plaatsing de sokkel hetzij ingekort of dieper in de grond geplaatst.

(1) https://time-nl.com/archieven/1022

  ERIC CLAUS