Beeldhouwer: Gerard Brouwer
Materiaal: brons (Bronsgieterij Hans Steylaert, Waardenburg)
Koorkerkplein, Middelburg
Onthuld op 17 november 2000
“De ringrijder” tijdens reparatie bij bronsgieterij Hans Steylaert, Waardenburg (foto: archief Gerard Brouwer)
ook te zien:
Summertime (Else Ringnalda), Empty nest (Else Ringnalda) en Tussen Droom en Werkelijkheid (Else Ringnalda)
__________
__________
__________
__________
onthulling “De Ringrijder”, Middelburg, 17 november 2000
foto: archief Gerard Brouwer
AANLEIDING EN ONTWERP
“De Ringrijder” is een geschenk van de Zeeuwse Ringrijders Vereniging aan de gemeente Middelburg ter gelegenheid van haar 50-jarig jubileum in 2000. De initiatiefnemer was Ko Jan Provoost, secretaris van de Zeeuwse Ringrijders Vereniging.
Het initiatief om het jubileum op te luisteren met een bronzen beeld van een ringrijder ontstond na afloop van een demonstratie ringrijden in 1999 in Katwijk aan Zee, waar Gerard Brouwer heeft gewoond en gewerkt. Gerard Brouwer ontwierp een klein beeld van een ringrijder. Het bestuur van de Zeeuwse Ringrijders Vereniging voelde niet veel voor een grote bronzen uitvoering, de folkloristische commissie wel. Uit de twee ontwerpen die Gerard Brouwer maakte werd het ontwerp gekozen dat een ringrijder in wedstijdtenue op een ongezadeld, galopperend Zeeuws paard toont. Het andere ontwerp toonde een ringruiter op een stilstaand paard.
FINANCIERING
De kosten voor ontwerp en uitvoering van “De Ringrijder” waren begroot op f 100.000,-. De provincie Zeeland wilde een kwart van de kosten voor rekening nemen. Financiële ondersteuning kwam verder van de kant van de gemeente Middelburg, de Rabobank Middelburg, de afdeling Zeeland van het Prins Bernhard Cultuurfonds, Roompot Zeeland Vakanties, Heineken Brouwerijen Zeeland, Ballast Nedam Woningbouw/Dura Vermeer, Kustlicht Zeeland Vakanties, Adriaanse & van der Weel advocaten en de Zeeuwse Ringrijders Vereniging.
De financiering kwam moeizaam tot stand, waardoor de onthulling tot driemaal toe moest worden uitgesteld. Geplande data waren onder andere 13 juli 2000 en 22 september 2000.
PLAATSING EN ONTHULLING
Op 17 november 2000 is “De Ringrijder” onder grote belangstelling onthuld door drs. Willem Teunis (Wim) van Gelder (Amsterdam, 21 januari 1942), commissaris van de koningin in de provincie Zeeland. De onthullingshandeling bestond uit het hangen om het beeld van de ringrijder van de oranje sjerp die deel uitmaakt van het tenue van de Zeeuwse Ringrijders. In zijn toespraak sprak de heer Van Gelder de wens uit dat “De Ringrijder” elke keer als de ring in Middelburg wordt verreden, met een oranje sjerp zal worden versierd.
Na de onthulling werd “De Ringrijder” overgedragen aan het gemeentebestuur van Middelburg, die het beeld zou beheren, onderhouden en in voorkomende gevallen zou laten repareren.
“De Ringrijder” is in het centrum van Middelburg geplaatst, midden op het Koorkerkplein. De Zeeuwse Ringrijders Vereniging wilde graag dat het beeld zou opvallen, bekeken en gevoeld zou worden. Op het vlak van de sokkel aan de “niet-lans-zijde” van “De Ringrijder” staan gegevens vermeld aangaande de onthulling; op het vlak aan de “lans-zijde” staan de namen en logo’s van de sponsoren.
ERNSTIGE BESCHADIGING
In de loop der jaren werd “De Ringrijder” enkele malen aangereden door vrachtwagens, met naar verluidt niet al teveel schade. Bij een aanrijding door een vrachtwagen in maart 2014 brak de lans af en werd de grondplaat gebogen. Op 18 november 2014 werd bekend dat het beeld naar de werkplaats van metaalbewerkingsbedrijf De Nood in Middelburg was overgebracht, waar de benodigde reparaties zouden worden uitgevoerd. Door toedoen van Gerard Brouwer werd “De Ringrijder” overgebracht naar Bronsgieterij Hans Steylaert in Waardenburg, waar een uitgebreide reparatie zou plaatsvinden die meer tijd zou vergen dan oorspronkelijk gedacht.
Op 6 juni 2016 berichtte de Provinciale Zeeuwse Courant dat “De Ringrijder” gerepareerd en wel teruggeplaatst kon worden. Om het gevaar van aanrijding te verkleinen, wilde het gemeentebestuur van Middelburg het beeld een tiental meters verderop op het Koorkerkplein plaatsen, tussen de bomen. Als de Zeeuwse Ringrijders Vereniging hiermee zou instemmen, zou “De Ringrijder” kunnen worden geplaatst op 14 juli 2016, de eerste van de twee jaarlijkse Folkloristische Dagen die dat jaar in Middelburg werden gehouden. Zover kwam het niet. In augustus 2016 liet de gemeente Middelburg weten ook met de omwonenden in gesprek te willen gaan over een nieuwe plek voor “De Ringrijder”. Wegens een drukke agenda van de medewerkers kunst en cultuur kwam het daar niet van. Op 6 januari 2017 schreef Ko Jan Provoost een brandbrief aan het gemeentebestuur van Middelburg waarin hij aandrong op spoedige herplaatsing en aangaf daarbij behulpzaam te willen zijn. De verantwoordelijk wethouder antwoordde dat de verwachting was dat in februari 2017 het gesprek met de omwonenden zou plaatsvinden. Als alles goed ging, zou “De Ringrijder” in maart 2017 op de nieuwe plek kunnen worden geplaatst. Uiteindelijk is het beeld op of kort voor 20 juni 2017 op de nieuwe plek geplaatst. Gerard Brouwer heeft dit niet kunnen meemaken; hij overleed op 20 februari 2017.
Van “De Ringrijder” zijn ook kleine, 35 cm. hoge exemplaren gegoten.
Bronnen en verdere informatie:
– Facebookpagina Bronsgieterij Hans Steylaert, bericht van 15 september 2016
– Middelburgse en Veerse Bode, 18 november 2014, 20 juni 2017
– Omroep Zeeland, 8 februari 2000, 17 november 2000, 6 juni 2016
– Provinciale Zeeuwse Courant, 18 november 2000, 17 januari 2017
– https://www.galerie-t.nl/kunstenaars/gerard-brouwers/
Met dank aan:
– Daniel Brouwer
→ GERARD BROUWER
→ https://gerardbrouwer.nl
Ringrijden (ringsteken): folkloristische traditie in delen van Denemarken, Duitsland en Nederland, waarbij men gezeten te paard of vanaf een aanspanning een lans door een ring probeert te steken.
Sinds de oprichting in 1950 van de Zeeuwse Ringrijders Vereniging wordt het ringrijden in Zeeland als sport beoefend. De ringruiters berijden een ongezadeld, versierd Zeeuws paard. Het wedstrijdtenue van de Zeeuwse Ringrijders Vereniging bestaat uit een witte trui of poloshirt met een groen ZRV-embleem en groene randjes langs de mouwen en de kraag. Over de rechterschouder draagt de ringrijder een oranje sjerp met ZRV-embleem.
Bronnen en verdere informatie:
– https://nl.wikipedia.org/wiki/Ringsteken
– https://www.ringrijden.nl/ringrijden