Beeldhouwer: Margriet Barends
Materiaal: brons
Dorpstraat, Linschoten, tegenover nr. 71
Onthuld op 16 maart 2000
__________
__________
__________
__________
“Wadende vrouw III” (Montfoort, tuin Montfoorts Kunstenaars Collectief)
ALGEMENE INFORMATIE (1)
De grote bronzen uitvoering van “Wadende vrouw” is ontworpen in opdracht van de K.F. Hein Stichting, gevestigd in Utrecht.(2) In 1999 heeft de K.F. Hein Stichting het beeld aan de gemeente Montfoort geschonken. Het werd geplaatst aan de Dorpstraat in Linschoten, een dorp dat deel uitmaakt van de gemeente Montfoort, en is op 16 maart 2000 onthuld.
“Wadende vrouw”, geïnspireerd op het schilderij “Badende vrouw” (Rembrandt van Rijn, 1654), is een grote uitvoering van het allereerste beeld dat Margriet Barends heeft ontworpen. Dit beeld, “Wadende vrouw I” (1985), toont een slanke, wadende vrouw, ten voeten uit. Het beeld is 19 centimeter hoog en is door Rob van der Kley in Utrecht in brons gegoten in een oplage van negen exemplaren. “Wadende vrouw II” (1986), de tweede uitvoering, toont een iets dikkere wadende vrouw, eveneens ten voeten uit. Het beeld is 17 centimeter hoog en is eveneens door Rob van der Kley in brons gegoten in een oplage van vijf exemplaren. “Wadende vrouw III”, de derde uitvoering, was min of meer het resultaat van een leerproject. Dit beeld, uitgevoerd in beton, toont een wadende vrouw tot halverwege haar onderbenen. Naar aanleiding van “Wadende vrouw III” kreeg Margriet Barends de opdracht van de K.F. Hein Stichting om het beeld in brons uit te voeren. Deze bronzen uitvoering, geplaatst in Linschoten, toont een wadende vrouw, ten voeten uit.
Er zijn geen andere uitvoeringen van “Wadende vrouw”.
“WADENDE VROUW” (LINSCHOTEN)
De bronzen uitvoering van “Wadende vrouw” in Linschoten is in vermoedelijk 1998/1999 ontworpen en gegoten. Margriet Barends was in deze jaren lid van het Montfoorts Kunstenaars Collectief.(3) Het ontwerpen van het beeld was voor haar een stap terug in de tijd wat het proces van ontwerpen niet gemakkelijk maakte. In de loop der jaren had zij andere beeldtalen ontwikkeld en had zij zich andere beeldhouwtechnieken eigen gemaakt.(4) Dit is te zien aan onder andere Torso Greetje en Liggende Salomé.
Op 27 april 1999 richtte N. Janssen, secretaris van de K.F. Hein Stichting, een brief aan J.H.J.M. (José) van Dijk, wethouder Ruimtelijke Ordening, Beleid en Beheer in Montfoort, met het verzoek om “Wadende vrouw” in aanmerking te laten komen voor plaatsing in Montfoort. Het ging om een schenking van het beeld. Uit de brief blijkt dat over plaatsing in Montfoort al voor 27 april 1999 contact was geweest tussen Margriet Barends en het gemeentebestuur van Montfoort. In de brief van de secretaris van de K.F. Hein Stichting stond dat het gemeentebestuur enthousiast was over het beeld en in principe tot plaatsing wilde overgaan. Voor plaatsing was instemming van de gemeenteraad van Montfoort nodig.
Op 18 mei 1999 stuurde het gemeentebestuur van Montfoort een brief naar de gemeenteraad, waarin zij voorstelde akkoord te gaan met de plaatsing. In de brief was vermeld dat Margriet Barends lid was van het Montfoorts Kunstenaars Collectief. Er was nog geen plek voor het beeld vastgesteld. Later zou hierop worden teruggekomen.
Op 31 mei 1999 besloot de gemeenteraad van Montfoort de schenking door de K.F. Hein Stichting van “Wadende vrouw” te aanvaarden. Het besluit werd genomen zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming. Op 9 juni 1999 lichtte het gemeentebestuur van Montfoort de K.F. Hein Stichting hierover per brief in.
Op 14 september 1999 besloot het gemeentebestuur van Montfoort, dat in de tussenliggende maanden met Margriet Barends naar een plek voor “Wadende vrouw” had gezocht, dat het beeld zou worden geplaatst in Linschoten, aan het einde van de Dorpstraat.(5) Voor de werkzaamheden die nodig waren voor de plaatsing, waaronder het ontwerpen en vervaardigen van een sokkel, straatherstelwerkzaamheden en het aankopen en plaatsen van een zitbank, was een bedrag begroot van f 9480,-. Op 28 oktober diende het gemeentebestuur een voorstel hiertoe in bij de gemeenteraad van Montfoort. In de editie van 28 oktober 1999 van de Woerdense Courant verscheen een artikel over het besluit van het gemeentebestuur van Montfoort om “Wadende vrouw” aan de Dorpstraat in Linschoten te plaatsen. Het beeld zou binnen vier weken, dus voor 28 november 1999, geplaatst moeten zijn. Het artikel ging vergezeld van een ongedateerde foto van “Wadende vrouw”, genomen op een niet nader genoemde locatie.(6)
Op 29 november 1999 wed in de raadsvergadering van de gemeente Montfoort het voorstel van het gemeentebestuur besproken. De heer Zeldenrijk (SGP) tekende bezwaar aan. Naar zijn mening zou het beeld op de voorgestelde plek de horizon vervuilen en niet passen in het beschermd dorpsgezicht. Hij zou het liever ergens anders geplaatst zien. In reactie hierop zei wethouder Vinkenburg, die de plaatsing van “Wadende vrouw” inmiddels in zijn portefeuille had, dat regels aangaande het beschermd dorpsgezicht plaatsing van het beeld toelieten en dat de voorgestelde plek was gekozen in overleg met Margriet Barends. Wat betreft de horizonvervuiling voerde de wethouder aan dat daar geen sprake van was en dat het uitzicht vanaf de Dorpstraat zou worden verbeterd als aan de overzijde van de Lange Linschoten de schuur van landgoed Liefhoven zou worden opgeknapt. Deze schuur, te zien op de foto hiernaast, was al jarenlang erg bouwvallig.(7)
“Wadende vrouw” werd na oplevering enkele maanden in het stadhuis van Montfoort opgeslagen. Op 16 maart 2000 werd het beeld door wethouder Vinkenburg op de afgesproken plek in de Dorpstraat in Linschoten onthuld, in aanwezigheid van Margriet Barends en afgevaardigden van de K.F. Hein Stichting. De onthullingshandeling bestond uit het neerhalen van een doek die om het beeld was gehangen. Op de sokkel was een plaquette aangebracht met de inscriptie “Wadende vrouw | Margriet Barends | Geschonken door de K.F. Hein Stichting | aan de Gemeente Montfoort, 1999″.
In de editie van Rijn en Gouwe van 17 maart 2000 werd in het artikel “Wadende vrouw eindelijk op haar plek” verslag gedaan van de onthulling. In het artikel was vermeld dat de gemeente Montfoort bijna f 9.500,- beschikbaar had gesteld voor het vervaardigen van de sokkel van “Wadende vrouw” en het geschikt maken van de plek waar het beeld zou worden geplaatst, waarbij enkele fietsklemmen werden verwijderd. Het artikel ging vergezeld van een foto die aansluitend op de onthulling van “Wadende vrouw” was genomen. De foto toont “Wadende vrouw” met rechts op de foto, tegen de zijgevel van Dorpstraat 50, een fraaie houten zitbank. Op deze foto zijn slechts enkele inwoners van Linschoten te zien. Aan de onthulling was geen ruchtbaarheid gegeven.(8)
“WADENDE VROUW III” (MONTFOORT)
“Wadende vrouw III” toont een vrouw tot halverwege de onderbenen.
“Wadende vrouw III” kreeg een plek in het atelier van het Montfoorts Kunstenaars Collectief aan de Bovenkerkweg 74 in Montfoort. In september 2015 is “Wadende vrouw III” meeverhuisd naar het nieuwe atelier van het Montfoorts Kunstenaars Collectief aan het Klaverpad 6 in Montfoort, waar het in de tuin staat.(9)
.
.
Noten
(1) Mededelingen in deze paragraaf over “Wadende vrouw I”, “Wadende vrouw II”, “Wadende vrouw III” en de bronzen uitvoering in Linschoten: Harm van der Meulen (partner van Margriet Barends). De formaten en oplagen van “Wadende vrouw I” en “Wadende vrouw II”: Margriet Barends beelden – De eerste 100&4, Ulrum, 2011, pp. 7 en 115. Op pagina 18 staat een foto van een van de kleine bronzen uitvoeringen van “Wadende vrouw”. In het onderschrift is niet vermeld welke uitvoering is gefotografeerd (“Wadende vrouw I” of “Wadende vrouw II”).
In Margriet Barends beelden – De eerste 100&4 zijn “Wadende vrouw III” en de grote bronzen uitvoering van “Wadende vrouw” niet afgebeeld en niet vermeld in de lijst van kunstwerken.
(2) Karl Friedrich Hein (Herne, 1 april 1867 – Bilthoven, 27 maart 1945): industrieel en weldoener. In zijn testament had hij vastgelegd dat zijn vermogen moest worden gebruikt voor het ondersteunen van culturele en maatschappelijke initiatieven, met name in de provincie Utrecht. Hiertoe werd de K.F. Hein Stichting opgericht; het vermogen van K.F. Hein werd ondergebracht in het K.F. Hein Fonds (https://nl.wikipedia.org/wiki/Karl_Friedrich_Hein).
Het kunstbeleid van de K.F. Hein Stichting heeft als doelen het ondersteunen van kunstenaars uit de provincie Utrecht en het opbouwen voor de Stichting van een kunstcollectie. De kunstcommissie van de K.F. Hein Stichting bezoekt ateliers, koopt werk en verstrekt opdrachten (https://kfhein.nl/jaarbericht-2013/2013/kfhein-kunstcommisie.php).
(3) Het Montfoorts Kunstenaars Collectief is in 1988 opgericht door een aantal oud-leerlingen van Jan van Luijn, die na hun opleiding bij de Academie voor Beeldende Kunsten Artibus in Utrecht met elkaar door wilden gaan. De initiatiefnemer was Hans Eduard (Hans) Kuntz (1943-2018). Vanaf de oprichting in 1988 tot 2005 is Margriet Barends lid geweest van het Montfoorts Kunstenaars Collectief. In 2005 zijn Margriet Barends en haar partner verhuisd naar Ulrum.
Bronnen:
– http://montfoortskunstenaarscollectief.nl/geschiedenis/index.php,
– https://www.galeriepeterleen.nl
– https://www.galeriepeterleen.nl/TheoGermann.htm
(4) Mededeling Harm van der Meulen.
(5) Linschoten maakt sinds 1 januari 1989 deel uit van de gemeente Montfoort.
(6) Woerdense Courant, 28 oktober 1999. Volgens het artikel zou het beeld worden geplaatst in een strook groen tegenover de fotowinkel van Jan de Kruif. Volgens mededelingen van de penningmeester van LinnOntmoet en van Pim van ’t Woud, secretaris van de Vereniging Oud-Linschoten, was er al sprake van een stoep, die als aanlegplaats fungeerde.
(7) Op 24 augustus 2016 werd bekend dat landgoed Liefhoven grondig gerenoveerd zou worden. De woonboerderij zou worden gerestaureerd en de bouwvallige en op instorten staande schuren zouden worden gesloopt en herbouwd (Algemeen Dagblad, editie Woerden, 24 augustus 2016). In het begin van de 2020-er jaren zijn de schuren gesloopt.
(8) Mededeling Pim van ’t Woud, secretaris Vereniging Oud-Linschoten.
(9) Mededelingen Carolien Hoogstrate en Piet van der Wildt (Montfoorts Kunstenaars Collectief).
Met dank aan:
– Margriet Barends en Harm van der Meulen
– Carolien Hoogstrate en Piet van der Wildt (Montfoorts Kunstenaars Collectief)
– penningmeester LinnOntmoet
– Pim van ’t Woud, secretaris Vereniging Oud-Linschoten
– Regionaal Historisch Centrum Rijnstreek en Lopikerwaard, Woerden
– Ben Visser, voor het toezenden van een foto van “Wadende vrouw” met de schuur van landgoed Liefhoven