gedichten en gedichtentafel

Dichter: Iris Le Rütte
Overzichtstentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat” (museum Kranenburgh, Bergen, 24 mei – 1 november 2026)


de gedichtentafel, geflankeerd door (links) het gedicht “Vandaag” en (rechts) het gedicht “Echt”

de gedichtentafel


DE GEDICHTENTAFEL
De gedichtentafel is te zien tijdens de overzichtstentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat” (museum Kranenburgh, Bergen, 24 mei – 1 november 2026).(1)
In de vitrinebak van de gedichtentafel bevinden zich onder andere exemplaren van de dichtbundels Ik dicht je bij me – gedichten & tekeningen (Iris Le Rütte, Utrecht, 2015) en Ik mis je van dichtbij het meest – gedichten & tekeningen (Utrecht, 2023). Het exemplaar van Ik mis je van dichtbij het meest […] is zonder stofomslag tentoongesteld, waardoor de vormgeving en uitvoering van de harde omslag te zien is zoals Iris Le Rütte die heeft ontworpen: myriaden van sterren met midden aan de bovenzijde de auteursnaam en de titel en daaronder een voorstelling van een mens die, zich vasthoudend aan een vogel, vliegt. De stofomslag van Ik mis je van dichtbij het meest […] ligt links van deze dichtbundel. Zoals de stofomslag in de vitrinebak ligt, wordt de linker flap getoond, waarop een drietal recensies staan en de afbeelding van een naamloos beeldje dat Iris Le Rütte heeft gemaakt: een mensfiguur, afdalend van een elzenpropje. Links van de stofomslag staat een soortgelijk beeldje, waarbij de mensfiguur het elzenpropje beklimt.
In de vitrinebak is verder een exemplaar te zien van Beschermengeltje (Iris Le Rütte, 2025) met rechts erboven “Gietboom met engelen” (Iris Le Rütte, 2025). De gietboom dient voor het gieten van de engelen. Voor de gieting van de vleugels van de engeltjes zijn echte esdoornzaadjes gebruikt. Rechtsonder in de vitrinebak ligt een tak met physalisbloemen. Op de stofomslag van Ik dicht je bij me […] is een door Iris Le Rütte gemaakte tekening van een bloeiende physalistak afgebeeld. Met een door haar gemaakte grote, lange, aluminium uitvoering van een bloeiende physalistak is in 2021 een schoorsteenpijp van het OLVG in Amsterdam omwikkeld.
De gedichtentafel wordt geflankeerd door (links) de weergave van de tekst van het gedicht “Vandaag” (uit: Ik mis je van dichtbij het meest […]) en de tekening die dit gedicht vergezelt en (rechts) de tekst van het gedicht Echt, ingezonden voor de editie 2013 van de Turing Gedichtenwedstrijd en bekroond met een prijs, en de tekening die dit gedicht vergezelde.

(1) Op de overzichtstentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat” is ook een vitrinetafel te zien waarop met onder andere artikelen, foto’s en gietmodellen het proces van het maken van beelden van Iris Le Rütte is getoond.

GEDICHTEN EN ILLUSTRATIES VAN IRIS LE RÜTTE
Gedichten van Iris Le Rütte worden, vergezeld van haar tekeningen, onder andere gepubliceerd in het Hollands Maandblad, het poëzietijdschrift “Dichter” en een aantal dagbladen en dichtbundels. De bloemlezing Leo Vroman – de mooiste gedichten (Amsterdam, 2007), met wie Iris Le Rütte veel contact had, is geïllustreerd met haar tekeningen.
De illustraties die Iris Le Rütte bij haar gedichten of gedichten van andere dichters maakt, zijn geen uitleggingen van de inhoud van deze gedichten. Ze zijn het resultaat van associaties die de gedichten bij haar oproepen.
In de overzichtstentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat” zijn in Zaal 1 aan een van de wanden 28 tekeningen opgehangen.(1)

(1) Iris Le Rütte: “tekeningen” (museum Kranenburgh, Bergen, 2026).

→  IRIS LE RÜTTE
→  Overzichtstentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat”

DE OVERZICHTSTENTOONSTELING “ALLES VERANDERT, NIETS VERGAAT” (1)

Van 24 mei tot en met 1 november 2026 wordt in museum Kranenburgh (Hoflaan 26, Bergen) de tentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat” gehouden, een overzichtstentoonstelling van het omvangrijke werk van Iris Le Rütte. Op deze tentoonstelling zijn beelden te zien in grote en kleine uitvoeringen, dichtbundels, gedichten en tekeningen. De grote en kleine uitvoeringen van beelden strekken zich uit van “In de wind” (Hoofddorp, 1994), de eerste opdracht die Iris Le Rütte kreeg voor de openbare ruimte, tot aan “Patron” (2026), het beeld van een Oekraïens hondje dat niet-ontplofte landmijnen opspoort. Ook een grote uitvoering van “Daphne in de wind”, één van de Daphne-beelden die Iris Le Rutte heeft gemaakt, maakt deel uit van de tentoonstelling, evenals een kleine uitvoering van “Actaeon” en een aantal hazenbeelden. Op allerlei manieren (beschrijvende teksten aan de muur, films, foto’s) krijgen de bezoekers informatie over de drijfveren, ideeën en inspiratiebronnen van Iris Le Rütte.
De beelden zijn tentoongesteld in Zaal 1; het illustrerende materiaal aangaande de drijfveren, ideeën en inspiratiebronnen van Iris Le Rütte alsmede haar gedichtenbundels zijn te zien in de Villa, waarin een atelier (Studio C) is ingericht waar jong en oud kan werken met poëzie. “Patron” staat in de tuin bij het museumrestaurant.

Museum Kranenburgh besteedt veel aandacht aan kinderen die het museum bezoeken en betrekt ze op uiteenlopende manieren bij de tentoonstellingen. Tijdens “Alles verandert, niets vergaat” kunnen kinderen niet alleen op speelse wijze kennis maken met poëzie, maar ook met beeldhouwen. Op bepaalde dagen wordt voor hen de workshop “Hazen kleien” gehouden, een speurtocht onder begeleiding van een beeldend kunstenaar naar de hazenbeelden in Zaal 1 en andere plaatsen in het museum, die ze kunnen tekenen en qua houding kunnen nadoen. In Atelier C kunnen de kinderen van klei een hazenbeeld boetseren. Het beeld mag mee naar huis.
“Alles verandert, niets vergaat” is samengesteld door Marianne van Gils, curator hedendaagse kunst museum Kranenburgh. De tentoongestelde werken zijn afkomstig uit de collecties van museum Kranenburgh, Iris Le Rütte, bedrijven en particulieren.
“Alles verandert, niets vergaat” wordt vergezeld door de oeuvrecatalogus Alles verandert, niets vergaat – sculpturen, openbare ruimte, tekeningen, gedichten (Utrecht, 2026).

(1) https://onh.nl/nieuws/iris-le-rutte-alles-verandert-niets-vergaat.

MUSEUM KRANENBURGH (1)
Museum Kranenburgh, gelegen aan de Hoflaan 26 in Bergen, is opgericht in 1993. Het museum richt zich op moderne en hedendaagse kunst. De kunstcollectie strekt zich uit van 1900 tot heden. De kern van de collectie bestaat uit kunst van de Bergense School met topstukken van schilders zoals Leo Gestel, Jaap Mooy, Lucebert, Charley Toorop en Bastiaan Woudt. In de eerste helft van de twintigste eeuw was Bergen een kunstenaarsdorp. In de tweede helft van de twintigste eeuw was Bergen de bakermat van de COBRA-beweging.
Museum Kranenburgh heeft een eigen kunstcollectie, heeft werken van andere musea en particulieren in bruikleen en beheert de collecties van de gemeente Bergen en het Noordhollands Kunstcentrum.
Elk half jaar organiseert museum Kranenburgh een nieuwe tentoonstelling.
Informatie over onder andere tentoonstellingen en openingstijden:
https://kranenburgh.nl.

(1) https://kranenburgh.nl/museum/collectie/.