Naamvariant: “Twee haasjes”
Beeldhouwer: Iris Le Rütte
Materiaal: brons
Dorpsstraat, Nieuwveen, ter hoogte van Villa Sassenoord (Dorpsstraat 13)
Onthuld op 23 juni 2004

__________

__________

.
LANDGOED URSULA, NIEUWVEEN
De geschiedenis van Landgoed Ursula in Nieuwveen gaat terug tot 1935, toen leden van de congregatie van de Ursulinen van Bergen (NH) in Nieuwveen in Huis Sassenoord onder de naam Huize Sint Ursula een schoolinternaat openden voor licht zwakzinnige kinderen.(1) De Ursulinen van Bergen kochten het huis in 1934 aan ter uitbreiding van Huize Angela in Den Haag.(2) Gaandeweg de jaren ontstond rondom huis Sassenheim een groot kloostercomplex. De school kreeg de naam Huize Ursula. Het bijbehorend landgoed had een oppervlakte van 32 ha.(3)
In 1993 ontstond uit een fusie met de stichting Cunera de Angelastichting. In 2000 ontstond hieruit De Bruggen. Uit een fusie in 2008 met Ipse ontstond Ipse de Bruggen, die zich toelegt op het werken met verstandelijk en meervoudig gehandicapten.(4)
In augustus 2024 verhuisden de laatste zusters Ursulinen van Bergen naar Heemstede.(5)
In gebouwen op Landgoed Ursula en verspreid over het landgoed staan een aantal aangekochte kunstwerken waaronder beelden, ontworpen door onder andere Pieter d’Hont, Nic Jonk, Theo van der Nahmer, Theresia van der Pant, Iris Le Rütte, Arie Teeuwisse en Han Wezelaar.(6) Het reliëf “De wachtkamer” (Hans Bayens) aan de driesprong A.H. Kooistrastraat/Viergang (de Viergang voert naar de hoofdingang van Landgoed Ursula) is in 2011 gestolen en in 2013 vervangen door het kunstwerk “Schaakstukken” (“Vijf mensen”), ontworpen door Norman Trapman in samenwerking met bewoners van Ipse de Bruggen.(7)
(1) https://www.amantia.nl/historie/, https://www.werkenbijipsedebruggen.nl.
(2) http://www.kastelenbeeldbank.nl.
(3) https://www.hvb-nh.nl.
(4) https://www.werkenbijipsedebruggen.nl.
(5) Haarlems Dagblad, 2 augustus 2024.
(6) Kunstwerken op het Landgoed Ursula (archief Ipse de Bruggen).
(7) Omroep West, 11 september 2013.
“TWEE HAASJES”
In 2003 heeft Iris Le Rütte voor het Kalheupinkpark in Oldenzaal de beeldengroep Twee haasjes ontworpen.(1)
“Twee haasjes” toont twee haasjes, zittend aan de voet van een oude plataan, met uitgestrekte beentjes. Eén van de haasjes speelt op een fluit; de andere slaat op een trommel. Deze haasjes zijn de hoofdfiguren in “De musicerende hazen”, een traditioneel 19e-eeuws Nederlands kinderliedje. De tekst van dit liedje luidt als volgt:(2)
In een groen, groen, groen, groen knollen-knollenland
Daar zaten twee haasjes heel parmant
En de een die blies de fluite-fluite-fluit
En de ander sloeg de trommel
Toen kwam opeens een jager-jager-man
En die heeft er een geschoten
En dat heeft naar men wel denken denken kan
De ander zeer verdroten
Op de website van Iris Le Rütte is in het bijschrift bij een foto van een 7 cm hoge bronzen uitvoering van “Twee haasjes” de naam “Liedje” vermeld.(3)
(1) https://www.uitinoldenzaal.nl, Iris Le Rütte: “Twee haasjes” (Oldenzaal).
(2) https://nl.wikipedia.org/wiki/In_een_groen_knollenland.
(3) https://irislerutte.nl/beeld/liedje/.
HET EXEMPLAAR IN NIEUWVEEN
Onder de naam “Twee haasjes” is het exemplaar in Nieuwveen van “Liedje” vermeld in een lijst met kunstwerken van Huize Ursula.(1)
Iris Le Rütte heeft het exemplaar van “Liedje” dat in Nieuwveen staat, ontworpen in opdracht van de gemeente Liemeer, waarvan Nieuwveen in 2004 deel uitmaakte.(2) Linksboven in de muur waarop “Liedje” is geplaatst, is een kleine plaquette aangebracht waarop vermeld is dat het kunstwerk is gefinancierd door de provincie Zuid-Holland, de Rabobank en de gemeente Liemeer. De vermelding van “Liedje” op de lijst van kunstwerken van Huize Ursula doet vermoeden dat de beeldengroep is geschonken aan De Bruggen, de organisatie die in 2004 het zorginstituut op Landgoed Ursula runde. Nadere details over de reden van schenking ontbreken vooralsnog.
“Liedje” verschilt van “Twee haasjes” (Kalheupinkpark, Oldenzaal). De haasjes, uitgebeeld in “Liedje”, zitten op een muur, met afhangende beentjes. Het patina van de beeldjes verschilt van het patina van “Twee haasjes” in Oldenzaal.
De muur waarop “Liedje” is geplaatst, staat links voor Villa Sassenoord, waarin de zusters Ursulinen van Bergen in 1935 hun school voor licht zwakzinnige kinderen begonnen. Na restauratie in 2010, waarbij de authentieke details van het vroegere Huize Ursula zoveel mogelijk behouden bleven, kreeg Villa Sassenoord tot 2021 de functie van zorghuis.(3)
“Liedje” is onthuld op 23 juni 2004 door de gemeente Liemeer. Bij de onthulling werden uit een grote mand duiven losgelaten.(4)
(1) Kunstwerken op het Landgoed Ursula (archief Ipse de Bruggen).
(2) Mededeling Iris Le Rütte.
(3) https://wijconsultancy.nl/villa-sassenoord-nieuwveen/.
(4) Mededeling Iris Le Rütte.
Met dank aan:
– Archief Huize Ursula
– Iris Le Rütte