Beeldhouwer: Iris Le Rütte
Materialen:
– beeld: brons
– Tsjechische egel (antitankobject): staal
Overzichtstentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat” (museum Kranenburgh, Bergen, 24 mei – 1 november 2026)
Ontworpen in 2026

__________

.
PATRON DE HOND (1)

Patron de Hond (Oekraïens: Пес Патрон, vert.: munitie) is een Jack Russel terriër. Hij is geboren op 20 juli 2019. Toen Patron nog een puppy was, werd hij gekocht door Mykhailo Iliev, een bomopruiming technicus in Tsjernihiv, die hem aan zijn zoon cadeau wilde doen. Dat gebeurde niet; Iliev ging Patron opleiden tot speurhond. Op 24 februari 2022 viel het Russische leger Oekraïne binnen. Iliev en Patron gingen, in dienst van de Oekraïense Staatshulpdienst, in Tsjernihiv en omgeving niet-ontplofte bommen en landmijnen onschadelijk maken. Patron droeg hierbij een op maat gemaakt harnas. Door zijn geringe gewicht zouden landmijnen niet tot ontploffing komen. In de loop der tijd maakten Iliev en Patron honderden stuks niet-ontplofte munitie onschadelijk.
Een video op Facebook van Patron aan het front, gemaakt in maart 2022 door de Oekraïense Staatshulpdienst, ging viral en leidde tot talloze reacties. Patron kreeg talloze onderscheidingen, waaronder de Oekraïense Orde voor Moed Derde Klasse (9 mei 2022, uitgereikt door de Oekraïense president Volodomyr Zelenski), de Palm Dog Award (filmfestival Cannes, 27 mei 2022) en de Golden Paw Award (Ierse Kennel Club, 23 juni 2022).
Patron is uitgegroeid tot mascotte van de Staatshulpdienst van Oekraïne. Hij wordt naast zijn werkzaamheden aan het front ingezet voor liefdadigheidswerk en is soms aanwezig bij bezoeken van hoogwaardigheidsbekleders. Met zijn werk aan het front ondersteunt hij het moreel van de Oekraïense troepen.
(1) https://en.wikipedia.org/wiki/Patron_(dog). Foto: dsns.gov.ua, CC BY 4.0 via Wikimedia Commons, 17 april 2022. Op deze foto zijn Patron en Iliev te zien tijdens hun werk in de omgeving van het dorp Shestovytsia.
HET BEELD “PATRON”
In de ogen van Iris Le Rütte is Patron symbool voor de uiteindelijke overwinning van het goede op het kwade. De metalen constructie waarop “Patron” is geplaatst, is een Tsjechische egel (antitankobject). Iri Le Rütte heeft “Patron”, balancerend op de Tsjechische egel, dan ook uitgebeeld als overwinnaar van het goede op het kwade. Met de plaatsing van “Patron” op de Tsjechische egel ontstaat een contrast tussen het zachte karakter van Patron en het harde karakter van de oorlog.(1)
(1) Alles verandert, niets vergaat – sculpturen openbare ruimte tekeningen gedichten (Utrecht, 2026, p.136-137).
DE OVERZICHTSTENTOONSTELING “ALLES VERANDERT, NIETS VERGAAT” (1)

Van 24 mei tot en met 1 november 2026 wordt in museum Kranenburgh (Hoflaan 26, Bergen) de tentoonstelling “Alles verandert, niets vergaat” gehouden, een overzichtstentoonstelling van het omvangrijke werk van Iris Le Rütte. Op deze tentoonstelling zijn beelden te zien in grote en kleine uitvoeringen, dichtbundels, gedichten en tekeningen. De grote en kleine uitvoeringen van beelden strekken zich uit van “In de wind” (Hoofddorp, 1994), de eerste opdracht die Iris Le Rütte kreeg voor de openbare ruimte, tot aan “Patron” (2026), het beeld van een Oekraïens hondje dat niet-ontplofte landmijnen opspoort. Ook een grote uitvoering van “Daphne in de wind”, één van de Daphne-beelden die Iris Le Rutte heeft ontworpen, maakt deel uit van de tentoonstelling, evenals een kleine uitvoering van “Actaeon” en een aantal hazenbeelden. Op allerlei manieren (beschrijvende teksten aan de muur, films, foto’s) krijgen de bezoekers informatie over de drijfveren, ideeën en inspiratiebronnen van Iris Le Rütte.
De beelden zijn tentoongesteld in Zaal 1; het illustrerende materiaal aangaande de drijfveren, ideeën en inspiratiebronnen van Iris Le Rütte alsmede haar gedichtenbundels zijn te zien in de Villa, waarin een atelier (Studio C) is ingericht waar jong en oud kan werken met poëzie. “Patron” staat in de tuin bij het museumrestaurant.
“Alles verandert, niets vergaat” is samengesteld door Marianne van Gils, curator hedendaagse kunst museum Kranenburgh. De tentoongestelde werken zijn afkomstig uit de collecties van museum Kranenburgh, Iris Le Rütte, bedrijven en particulieren.
“Alles verandert, niets vergaat” wordt vergezeld door de oeuvrecatalogus Alles verandert, niets vergaat – sculpturen, openbare ruimte, tekeningen, gedichten (Utrecht, 2026).
(1) https://onh.nl/nieuws/iris-le-rutte-alles-verandert-niets-vergaat.