Beeldhouwer: Hieke Luik
Materiaal: brons (bronsgieterij Stijlaart, Tiel)
ARTZUID Amsterdam Sculptuur Biënnale, 21 mei – 21 september 2025, plantsoen Apollolaan
Overgebracht uit Almere (Kolkplein)
Ontworpen in 1993
.
In 1990 nam nam het Directoraat-Generaal Rijkswaterstaat Directie Flevoland het initiatief om in het centrum van Almere-Stad een beeldenroute te realiseren. Bij de realisatie werd nauw samengewerkt met de gemeente Almere. Op 16 maart 1990 werd in het kader van dit plan een bezoek gebracht aan het atelier van Hieke Luik in Amsterdam. In mei 1992 bezocht Hieke Luik, om zich te oriënteren, de plek in Almere waar een beeld geplaatst zou moeten worden: de groenstrook aan de Meesterstraat. Op 2 februari 1993 werd zij uitgenodigd om een schaalmodel te ontwerpen. Het schaalmodel behelsde een vijfbenige figuur, met uit de bovenkant vijf stelen met bollen aan de uiteinden. Eén van deze bollen rustte, evenals de vijf benen, op de grond. Het schaalmodel was geïnspireerd op het in 1992 ontworpen beeld “Bel”. In april 1993 presenteerde Hieke Luik het schaalmodel. Op 13 juli 1993 kreeg Hieke Luik de opdracht het schaalmodel in het groot uit te voeren. Het budget was f 50.000,-. De verwachting was dat de grote uitvoering in oktober 1993 zou kunnen worden geplaatst. De grote uitvoering werd geplaatst op de hoek van de Meesterstraat en het Zuiderwoldepad, in het talud van de Delfzijlsingel. Het beeld was enigszins schuin geplaatst, overeenkomstig de hellingshoek van het talud. Op 13 december 1993 droeg het Directoraat-Generaal Rijkswaterstaat Directie Flevoland de grote uitvoering, die toen nog geen naam had, over aan de gemeente Almere. Hieke Luik liet het aan de omwonenden over om het beeld een naam te geven. De officiële overdracht vond plaats in maart 1994.(1)
In 1998 moest het beeld als gevolg van herinrichtingswerkzaamheden naar elders worden verplaatst. In overleg met Hieke Luik werd gekozen voor plaatsing op het Kolkplein. In maart 1998 werd het beeld overgebracht naar het Kolkplein, waar het ook enigszins schuin werd geplaatst.(2)
In 2008 werden vier bollen gestolen. Het beschadigde beeld werd overgebracht naar Bronsgieterij Stijlaart in Tiel, waar Hieke Luik vier nieuwe bollen ontwierp. Op 25 april 2008 werd het beeld teruggeplaatst.(3)
In 2021 vroeg de Almeerse stichting DKOR (Design Kunst in de Openbare Ruimte) aan Hieke Luik of zij het beeld een naam kon geven. Zij gaf het beeld de naam “Zaaddrager”, ontleend aan de beschrijving van het begrip “zaaddrager” in het Van Dale woordenboek: “een plant die speciaal vanwege het zaad wordt gekweekt”.(4) De naam “Zaaddrager” verwijst naar groei, vruchtbaarheid en het verspreiden van leven.(5)
Op 21 mei 2025 woonde Kees Ahles, wethouder cultuur in Almere, de opening bij van de editie-2025 van ARTZUID. De opening werd verricht door prinses Beatrix, die beeldhouwen beoefent en een leerlinge is van Hieke Luik.(6) In het plantsoen aan de Apollolaan is het beeld niet schuin geplaatst zoals op het Kolkplein in Almere en daarvoor het talud van de Delfzijlsingel, maar waterpas, net als het plantsoen.
Na afloop van de editie-2025 van ARTZUID wordt “Zaaddrager” teruggeplaatst op het Kolkplein. Gedurende de tijd dat het beeld in Amsterdam staat, is de lege plek op het Kolkplein opgevuld met het beeld “Ode aan Armando” (Klaas Gubbels).
(1) https://www.flevolanderfgoed.nl, De Telegraaf, 27 augustus 1993, kunstambassadeurs.nl (hierin een uitgebreide fotoreportage over de vervaardiging van het beeld).
(2) https://www.flevolanderfgoed.nl.
(3) https://hiekeluik.blogspot.com/2008/04/terugplaatsing-beeld-in-almere.html.
(4) kunstambassadeurs.nl.
(5) Facebookpagina gemeente Almere, bericht van 12 mei 2025.
(6) Almere deze week, bericht van 26 mei 2025
(7) Almere deze week, bericht van 26 mei 2025
De negende editie van ART ZUID Amsterdam Sculptuur Biënnale, gehouden van 21 mei tot en met 21 september 2025, heeft als thema: Verlichting/Enlightenment. De tentoonstelling is samengesteld door Ralph Keuning, kunsthistoricus en van 2007 tot 2022 directeur van Museum de Fundatie (Zwolle,Wijhe). Er zijn ruim 90 werken tentoongesteld, ontworpen door meer dan 70 kunstenaars uit binnen- en buitenland.
De editie-2025 van ARTZUID staat in het teken van het 750-jarig bestaan van Amsterdam en viert de haar kenmerkende vrijheid en tolerantie.