Fulco de Minstreel

Beeldhouwers: Peter Siccama en Martijn Vergouw
Materiaal:brons
Schuttersgracht / Visbrug, IJsselstein
Onthuld op 30 april 1983

“Fulco de Minstreel” maakt deel uit van de fietstocht Bronzen beelden in Zuidwest Utrecht



“Fulco de Minstreel” is vervaardigd in 1980 in opdracht van de Rabobank door Peter Siccama en Martijn Vergouw en is onthuld op 30 april 1983. Op een plaquette op het voetstuk staat een vierregelig vers: 
FULCO 1279-1363 | DE OUDE STAD VAN IJSSELSTEIN | LAAT HIER JOUW MOED EN DADEN FEL | JOUW LIEDEREN EN SNARENSPEL | IN BRONS EN STEEN VEREEUWIGD ZIJN.

Op de sokkel van “Fulco de Minstreel” is 1279 vermeld als geboortejaar en 1363 als sterfjaar. Dit zijn fictieve jaartallen, bedacht door de Rabobank. Fulco is geen historisch persoon maar een fictief personage in de gelijknamige roman van C. Johan Kievit (Amsterdam, 1892), die hem zijn jeugdige lezers tot voorbeeld stelde vanwege karaktereigenschappen als doorzettingsvermogen, moed en trouw. Fulco de minstreel speelt zich af in de tijd waarin IJsselstein werd belegerd door de graven van Holland maar klopt niet, zo beschrijft P.W.A. Broeders in IJsselsteins kasteel als “lieu de mémoire” – kanttekeningen bij “Fulco de Minstreel” n.a.v. de belegering van kasteel IJsselstein in 1297/98 (Historische Kring IJsselstein, #23, december 1997), met een aantal historische feiten over Gijsbrecht van IJsselstein en zijn echtgenote.

→  PETER SICCAMA en MARTIJN VERGOUW

Fulco de minstreel: titel van een in 1892 door C. Johan Kievit geschreven jeugdroman. In deze roman is Fulco een schildknaap van Heer Gijsbrecht van IJsselstein. Het verhaal speelt zich af in 1297, waarin de Bisschop van Utrecht een inval deed in Holland. Gijsbrecht, gezant van de bisschop, weigerde zich aan de kant van Holland te scharen. Hij werd gevangen genomen Hendrik van Vianen, die hij tijdens een toernooi verslagen had. Van Vianen liet Gijsbrecht opsluiten in zijn kasteel in Culemborg. Als tegenzet ontvoerden Fulco en twee handlangers Van Vianens zoon Karel. Daarop werd Gijsbrecht overgebracht naar kasteel Crayenstein in Dordrecht en begon Van Vianen een beleg van IJsselstein. Fulco vermomde zich als marskramer en ging met twee handlangers naar Crayenstein. Het lukte hem niet om de sleutels te bemachtigen van de kerker waarin Gijsbrecht was opgesloten. Een paar dagen later ondernam hij opnieuw een poging, nu vermomd als minstreel. Samen met andere soldaten voerde hij de wacht van het kasteel dronken, stal hij de sleutel van de kerker waarin Gijsbrecht was opgesloten en bevrijdde hem.
Ondertussen was Van Vianen IJsselstein binnengetrokken. Hij bevrijdde zijn zoon Karel, nam de echtgenote van Gijsbrecht en haar dienaren gevangen en liet hen overbrengen naar Dordrecht. De inwoners van Dordrecht waren het niet eens met het voornemen van Van Vianen om zijn gevangenen ter dood te brengen. Gijsbrecht en Fulco verschaften zich vermomd en wel toegang tot de zaal waarin de echtgenote van Gijsbrecht en haar dienaren terecht stonden. In een heftig zwaardgevecht werd Van Vianen door Gijsbrecht gedood. De echtgenote van Gijsbrecht en haar dienaren werden bevrijd. Graaf Jan van Holland gaf IJsselstein terug aan Gijsbrecht. Als dank voor zijn aandeel werd Fulco tot ridder geslagen en tot Kastelein benoemd van slot Heukelom, persoonlijk eigendom van de echtgenote van Gijsbrecht. Fulco woonde daar tot aan het einde van zijn leven.

Bron:
www.gutenberg.org