Beeldhouwer: Huib Noorlander
Materiaal: brons
Vervangend exemplaar van het in 1959 uit Franse kalksteen ontworpen origineel
Hoek Korte Lijnbaan/Karel Doormanstraat, Rotterdam, ter hoogte van nrs. 21-23
Onthuld op 3 maart 1975
__________
.
Op 16 november 1959 werd in de Rotterdamse Schouwburg het ontwerp gepresenteerd van “Lezend meisje”. Huib Noorlander had het beeld ontworpen in opdracht van de Rotterdamse afdeling van de Nederlandse Boekverkopersbond, ter gelegenheid van de 25e Boekenweek die in maart 1960 zou worden gehouden. Deze jubileum-editie van de Boekenweek zou gepaard gaan met diverse evenementen.(1)
Op 29 maart 1960 is “Lezend meisje” op de hoek van de Korte Lijnbaan en de Karel Doormanstraat onthuld door mr. J.M. van Walsum-Quispel, de echtgenote van Gerard Ewout van Walsum, burgemeester van Rotterdam. De onthullingshandeling bestond uit het weghalen van een doek waaronder het beeld schuilging. In haar toespraak voorafgaand aan de onthulling merkte mr. Van Walsum op dat in Rotterdam, een stad van grote vlakken en lijnen, kleine beelden worden geplaatst, waarbij zij onder andere verwees naar Spelende beertjes (Anne Grimdalen), eveneens in winkelcentrum Lijnbaan, en Monsieur Jacques (Oswald Wenckebach) aan de Coolsingel. “Lezend meisje” zou volgens mr. Van Walsum de voorbijgangers duidelijk maken dat het lezen van boeken veel levensvreugde geeft. Volgens W. Hooymeyer, eigenaar van Hooymeyer’s Boekhandel aan de Hillevliet nr. 95 in Rotterdam-Zuid en van 1960 tot 1971 voorzitter van de Afdeling Rotterdam van de Nederlandse Boekverkopersbond, dat “Lezend meisje” het lezen op treffende wijze tot uiting brengt. Op de dag voorafgaand aan de onthulling had de heer Hooymeyer aan burgemeester Van Walsum een miniatuur-versie van “Levend meisje” overhandigd.(2)
“Lezend meisje” was geplaatst op een bakstenen sokkel, bekostigd door het gemeentebestuur van Rotterdam, dat hiervoor op 9 maart aan de gemeenteraad goedkeuring had gevraagd van een krediet van f 1500,-.(3) Op de sokkel was een plaquette aangebracht met de inscriptie “aangeboden aan de stad door | de rotterdamse | boekverkopers | 29 maart 1960”.
In 1969 is “Lezend meisje” verplaatst naar de oostzijde van het Schouwburgplein in Rotterdam.(5)
In de ochtend van 12 juni 1974 trof Tieleman van Rijnberk, fotograaf van Het Vrije Volk, “Lezend meisje” beschadigd aan op het Schouwburgplein. Vandalen hadden het hoofd van het beeld afgeslagen; het hoofd lag naast de sokkel. Huib Noorlander zag geen mogelijkheid het beeld te repareren. Zonder hoofd bleef het op het Schouwburgplein staan.(6)
Ter vervanging van het onherstelbaar beschadigde beeld heeft de afdeling Rotterdam van de Nederlandse Boekverkopers een uitvoering in brons bekostigd. De bronzen uitvoering werd op 3 maart 1975, een week voor het begin van de editie-1975 van de Boekenweek, op de hoek van de Korte Lijnbaan en de Karel Doormanstraat geplaatst, waar in 1960 het kalkstenen origineel was onthuld. Ook de bronzen uitvoering stond op een bakstenen sokkel.(7) Ten tijde van de plaatsing en onthulling van de bronzen uitvoering stond het kalkstenen origineel nog op het Schouwburgplein.(8)
Op de sokkel van de bronzen uitvoering van “Lezend meisje” is zonder verdere toelichting de plaquette uit 1960 aangebracht, waardoor het niet duidelijk is dat het om een vervangend exemplaar van “Lezend meisje” gaat.
De bakstenen sokkel is in de loop der jaren vervangen.
Noten
(1) Het Rotterdamsch Parool, 16 november 1959, Het Vrije Volk, 16 november 1959. De Boekenweek, ter promotie van het (Nederlandstalige) boek, is een tien daags evenement en wordt jaarlijks in maart gehouden. De eerste Boekenweek werd gehouden in 1932.
(2) Het Rotterdamsch Parool, 29 maart 1960, Het Vrije Volk, 29 maart 1960
(3) Het Vrije Volk, 9 maart 1960
(4) Het Rotterdamsch Parool, 3 september 1956
(5) https://stadsarchief.rotterdam.nl
(6) Het Vrije Volk, 12 juni 1974. In het Stadsarchief van Rotterdam bevindt zich een foto, gedateerd op 22 augustus 1957, van een verbrijzeld “Lezend meisje”, afkomstig van de Lijnbaan en toegeschreven aan Huib Noorlander, dat volgens het bijschrift door weersomstandigheden van de sokkel was gevallen (https://stadsarchief.rotterdam.nl). Het verbrijzelde beeld verschilt in veel opzichten van het ontwerp dat in november 1959 werd gepresenteerd, de kalkstenen uitvoering (1960) en de bronzen uitvoering (1975).
(7) NRC Handelsblad, 3 maart 1975
(8) Het Vrije Volk, 8 maart 1975