Beeldhouwers:
– Servaas Maas (borstbeeld dr. A. Plesman)
– Kees Verkade (borstbeelden John Block, Martin Schröder en Peter Legro)
Materiaal: brons
Schiphol, voor aankomsthal 2
vlnr:
John Block (Kees Verkade), Martin Schröder (Kees Verkade), Dr. A. Plesman (Servaas Maas), Peter Legro (Kees Verkade)
DE BORSTBEELDEN
Voor aankomsthal 2 in Schiphol staan vier borstbeelden van Nederlanders die een belangrijke rol in de Nederlandse luchtvaart hebben gespeeld: dr. Albert Plesman (grondlegger van de KLM), Martin Schröder (grondlegger van Martinair), Peter Legro (directeur van Transavia) en John Block (grondlegger van MartinAir, directeur van Transavia en directeur van Air Holland).
Het borstbeeld van dr. A. Plesman is ontworpen in 1950 door Servaas Maas. De borstbeelden van Martin Schröder en Peter Legro zijn in 2004 ontworpen door Kees Verkade. In 2005 ontwierp hij het borstbeeld van John Block.
DE AANLEIDING VOOR HET ONTWERPEN VAN DE BORSTBEELDEN
Servaas Maas heeft “Dr. A. Plesman” ontworpen ter gelegenheid van het 30-jarig bestaan van Schiphol in 1950. Het borstbeeld was een geschenk van het KLM-personeel aan de gemeente Amsterdam in haar hoedanigheid van exploitante van Schiphol.
Kees Verkade heeft de borstbeelden van Martin Schröder, Peter Legro en John Block ontworpen in opdracht van Schiphol. De luchthaven wilde hiermee haar waardering en dank uiten voor de betekenis voor Schiphol van hen en hun luchtvaartmaatschappijen, die Schiphol als thuishaven hadden. In eerste instantie werden de borstbeelden van Martin Schröder en Peter Legro ontworpen. Na de plaatsing van deze borstbeelden zou het plan zijn ontstaan ook een borstbeeld van John Block te laten ontwerpen. Aan de plaatsing en onthulling van de borstbeelden is niet veel ruchtbaarheid gegeven.(1)
In de rubriek “Commandes” op de Franstalige tak van www.keesverkade.com is vermeld dat de borstbeelden van Martin Schröder en Peter Legro in 2005 zijn onthuld door Z.K.H. prins Willem-Alexander en H.K.H. prinses Máxima; het borstbeeld van John Block is volgens deze website onthuld in 2006.(2)
DE SOKKELS EN HUN OPSCHRIFTEN
De vier borstbeelden staan op sokkels die uit twee delen bestaan. Het onderste deel van de sokkel van “Dr. A. Plesman” is hoger dan de onderste delen van de overige sokkels. Hierdoor zijn de hoofden van de borstbeelden op min of meer gelijke hoogte uitgelijnd. Dit kan erop wijzen dat de vier borstbeelden pas na de onthulling in 2006 van “John Block” als groep van vier zijn opgesteld en qua hoogte zijn uitgelijnd.
De opschriften op de sokkels zijn niet op dezelfde manier gestructureerd. Dit kan verband houden met het jaar van plaatsing en de bronteksten.
Voor de sokkel van “Dr. A. Plesman” is het oorspronkelijke opschrift gebruikt van de sokkel uit de 1950-er jaren. Op die sokkel was de voornaam van Plesman niet vermeld en ook niet het woord “luchtvaartpionier”. dat wel op de andere sokkels staat.
Op de sokkels van “John Block” en “Dr. A. Plesman” zijn hun geboorte- en overlijdensjaar vermeld. Op de sokkels van “Martin Schröder” en “Peter Legro”, beiden in leven ten tijde van de onthulling van hun borstbeelden, is hun geboortejaar niet vermeld.
Op de sokkels van “Martin Schröder” en “Peter Legro” is niet alleen het woord “luchtvaartpionier” vermeld maar ook één van hun verdiensten voor de Nederlandse luchtvaart, met begin- en eindjaar. “John Block” is op de sokkel aangeduid met de woorden “Nederlandse luchtvaarpionier”, zonder vermelding van zijn verdiensten voor de Nederlandse luchtvaart.
FOTOREPORTAGES
Dr. A. Plesman (Servaas Maas, 1950)
Peter Legro (Kees Verkade, 2004)
Martin Schröder (Kees Verkade, 2004)
John Block (Kees Verkade, 2005)
Noten
(1) Mededeling anonieme bron.
(2) In de rubriek “Commissions” op de Engelstalige tak van www.keesverkade.com is in dit verband alleen de naam van Z.K.H. prins Willem-Alexander vermeld.
Dr. Albert Plesman (Den Haag, 7 september 1889 – 31 december 1953): Nederlands luchtvaartpionier. In 1919 werkte hij samen met een aantal zakenlieden een plan uit voor een nationale luchtvaartmaatschappij. Dit werd de N.V. Koninklijke Luchtvaart Maatschappij voor Nederland en Koloniën (KLM). De KLM werd opgericht op 7 oktober 1919. Plesman werkte aanvankelijk als administrateur, later als directeur. Na de Tweede Wereldoorlog werd Plesman benoemd tot president-directeur van de KLM. Onder zijn leiding werd de KLM een luchtvaartmaatschappij van grote allure.
Johan Martin Schröder (Amsterdam, 13 mei 1931 – Noordwijk, 2 oktober 2024): ondernemer en piloot. In 1958 richtte hij samen met John Block (Amsterdam, 18 mei 1929 – 11 april 1994) Martin’s Air Charter op, een luchtvaartmaatschappij die later verder ging onder de naam Martinair. Van 1958 tot 1998 was Schröder werkzaam als directeur van Martin’s Air Charter/Martinair.
Na de KLM was Martinair de tweede Nederlandse luchtvaartmaatschappij.
Peter Jan Legro (Groningen, 11 november 1937 – Wassenaar, 9 maart 2018): Nederlands-Amerikaans bestuurder, werkzaam in de luchtvaart. Van 1979 tot 2002 was hij president-directeur van Transavia, waarvan John Block (Amsterdam, 18 mei 1929 – 11 april 1994) van 1966 tot 1975 directeur was geweest. Onder de leiding van Legro groeide Transavia uit tot de tweede Nederlandse chartermaatschappij.
Johan Nicolaas (John) Block (Amsterdam, 18 mei 1929 – 11 april 1994): oprichter in 1958, samen met Martin Schröder (Amsterdam, 13 mei 1931), van de luchtvaartmaatschappij Martin’s Air Charter, na de KLM de tweede Nederlandse luchtvaartmaatschappij. Martin’s Air Charter werd later bekend onder de naam Martinair en introduceerde vliegvakanties.
In 1965 nam Block na een meningsverschil met Schröder ontslag bij Martinair. In 1966 werd hij commercieel directeur van Transavia Limburg (het latere Transavia Airlines), welk bedrijf een grote concurrent werd van Martinair. In 1975 nam Block na een conflict ontslag bij Transavia Airlines. In 1977 richtte hij de luchtvaartmaatschappij Jetstar Holland BV op, waarbij hij werkzaam was als directeur tot aan de overname door een investeringsmaatschappij. Jetstar Holland BV richtte zich op zakenreizen. In 1984 richtte Block de luchtvaartmaatschappij Air Holland op en ging hij de concurrentie aan met Martinair en Transavia Airlines. Block was tot in 1991 directeur van Air Holland.
Bronnen en verdere informatie:
– https://nl.wikipedia.org/wiki/Albert_Plesman
– https://nl.wikipedia.org/wiki/Martin_Schröder
– https://nl.wikipedia.org/wiki/Peter_Legro
– https://nl.wikipedia.org/wiki/John_Block