Koning Willem III

Beeldhouwer: Johan Theodore Stracké
Materiaal: brons
Gieting: Bronsgieterij Sijen, Beek
Afgietsel van het oorspronkelijke, in 1853/54 vervaardigde gipsen borstbeeld
Portretgalerij “Beelden van de Raad”, Raad van State, Parkstraat, Den Haag
Onthuld op 17 november 2015


__________

.


HET PORTRETBEELD “KONING WILLEM III”

Aan de gieting van de bronzen versie van “Koning Willem III” die deel uitmaakt van de Portretgalerij “Beelden van de Raad” heeft het gipsen borstbeeld van koning Willem III ten grondslag gelegen, dat onder inventarisnummer 11864 deel uitmaakt van de collectie van Museum Rotterdam.
Op de website “Beelden van de Raad” en in publicaties rondom de onthulling in 2015 is vermeld dat het niet bekend is wie dit borstbeeld heeft ontworpen. Museum Rotterdam kon destijds niet of niet met zekerheid aangeven wie de ontwerper was. Het museum heeft dit borstbeeld inmiddels toegeschreven aan Johan Theodore Stracké en gedateerd op 1854. Volgens het museum is het borstbeeld vervaardigd in Rotterdam, waar Stracké in 1854 woonachtig en werkzaam was. In navolging van Museum Rotterdam wordt op KIJKEN NAAR BEELDEN Stracké beschouwd als de ontwerper van dit borstbeeld en het jaar 1854 als het jaar van ontwerp.(1)
Ten behoeve van “Beelden van de Raad” heeft Bronsgieterij Sijen (Beek) in 2013 een rubberen mal gemaakt van het gipsen borstbeeld dat deel uitmaakt van de collectie van Museum Rotterdam. Deze mal is aangesneden door Eric Claus, zodat het beeld dezelfde proporties heeft als de andere portretbeelden van de portretgalerij. Dit betekende een aanzienlijke inkorting van het borstbeeld. Ook de epauletten werden weggesneden.
Het beeld is in brons gegoten bij Bronsgieterij Sijen.
Willem III draagt om zijn hals de Orde van het Gulden Vlies, in zijn tijd een civiele ridderorde. Willem III werd in 1842 (toen nog prins) tot ridder in de Orde van het Gulden Vlies benoemd.
In de sokkel is de handtekening van koning Willem III gegraveerd.

Noot
(1) Zie: Johan Theodore Stracké: “Koning Willem III” (Rotterdam).

Bronnen:
Beelden van de Raad: Koning Willem III
Museum Rotterdam, inventarisnummer 11684.
In een van de vergaderzalen van Belgica (Haarlemmerweg 21, Leiden) staat een gipsen borstbeeld van koning Willem III, toegeschreven aan Stracké. Zo te zien is dit exemplaar identiek aan het exemplaar in Museum Rotterdam, zij het dat de rechter epaulet ontbreekt. Zie: https://belgica.nu/2017/02/14/borstbeeld-koning-willem-iii/. Bij de catalogisering heeft men de catalogusgegevens van Museum Rotterdam gebruikt.
https://nl.wikipedia.org/wiki/Orde_van_het_Gulden_Vlies

Zie ook:
Johan Theodore Stracké: “Koning Willem III” (Rotterdam)

→  JOHAN THEODORE STRACKÉ

DE PORTRETGALERIJ “BEELDEN VAN DE RAAD”

De portretgalerij “Beelden van de Raad” is een initiatief van de Raad van State en de Prins Willem de Eerste Herinneringsstichting.
Het doel van de portretgalerij is de continuïteit van het constitutionele koningschap zichtbaar te maken en de continuïteit van de band van het vorstenhuis met de Raad van State. In die zin is de portretgalerij een monument.
De galerij omvat beeltenissen van prins Willem van Oranje, lid van de Raad van State, en koning Willem I, koning Willem II, koning Willem III, koningin Wilhelmina, koningin Juliana, koningin Beatrix en koning Willem-Alexander, allen voorzitter van de Raad van State. De beeltenissen van koningin Wilhelmina, koningin Juliana en koningin Beatrix zijn in eerdere jaren ontworpen. De beeltenissen van prins Willem van Oranje en koning Willem-Alexander zijn nieuw ontworpen reliëfs van de hand van Eric Claus, die ook heeft meegewerkt aan de vervaardiging voor de portretgalerij van bronzen beeltenissen van de portretbeelden van koning Willem I, koning Willem II en koning Willem III, oorspronkelijk vervaardigd in gips of marmer.
Het concept van de opstelling van de beeltenissen is bedacht door cepezed (architectenbureau, Delft), die het nader heeft uitgewerkt in samenwerking met Eric Claus, Mathijs Sommeijer (lichtadviseur, werkzaam bij Deerns, Den Haag) en Tessa van der Waals (grafisch vormgever). De uitvoering werd begeleid door cepezed.
Op 17 november 2015, exact 460 jaar na de toetreding van prins Willem van Oranje tot de Raad van State, is de portretgalerij “Beelden van de Raad” onthuld door koning Willem-Alexander door het plaatsen van zijn digitale handtekening.
Boven de beeltenissen staat een geparafraseerde, uit het Latijn vertaalde zin uit de Oudejaarsrede, de eerste grote rede van prins Willem van Oranje in de Raad van State, uitgesproken op 31 december 1564, waarin hij een pleidooi hield voor vrijheid van geweten en vrijheid van godsdienst: “Toch kan Oranje het niet goedkeuren dat vorsten willen regeren over de zielen van hun mensen en hun vrijheid van geloof en godsdienst willen ontnemen.”.
In de sokkels van de beeltenissen van Willem van Oranje, de vorsten en de vorstinnen is hun handtekening gegraveerd.
Onder de sokkel van iedere beeltenis is de naam van de uitgebeelde persoon vermeld, zijn/haar geboortejaar en indien van toepassing het jaar van overlijden en verder het jaar van ontwerp van de beeltenis, het gebruikte materiaal en de naam van de beeldhouwer, met uitzondering van de beeltenis van koning Willem III, waarvan ten tijde van de totstandkoming van de portretgalerij niet bekend was wie het had ontworpen en in welk jaar.

De portretgalerij “Beelden van de Raad” is ondergebracht in de etalageruimte van de Raad van State aan de Parkstraat. In het meest linker raam van de etalage is een informatiepaneel geplaatst. Door de in de etalage aangebrachte verlichting zijn de beeltenissen ook in de avond en de nacht te zien.
Ter gelegenheid van de onthulling van de portretgalerij “Beelden van de Raad” heeft Eric Claus een penning ontworpen met de portretten van Willem van Oranje en Willem-Alexander.

Bronnen:
Beelden van de Raad – De portretgalerij (R. Ekkart, Den Haag, 2015)
https://beeldenvanderaad.nl

https://www.cepezed.nl/nl/project/portretgalerij-raad-van-state/49789/
De Beeldenaar, jaargang 2016, nr. 2
Komedie en illusie – Eric Claus 80 beeldhouwer (De Schiphorst, 2016)

  Portretgalerij “Beelden van de Raad” (Den Haag)

Willem III: Willem Alexander Paul Frederik Lodewijk, prins van Oranje-Nassau (Brussel, 19 februari 1817 – Apeldoorn, 23 november 1890), van 17 maart 1849 tot aan zijn overlijden op 23 november 1890 koning der Nederlanden.
Van 17 maart 1849 tot aan de opheffing in 1866 van het hertogdom Limburg was Willem III hertog van Limburg.